Gorące tematy: Wolni i Solidarni Smoleńsk Zostań BLOGEREM! RSS Kontakt
Uwaga! Wygląda na to, że Twoja przeglądarka nie obsługuje JavaScript. JavaScript jest wymagany do poprawnego działania serwisu!
4048 postów 1888 komentarzy

Bogusław Jeznach

Bogusław Jeznach - Dzielić się wiedzą, zarażać ciekawością.

W Rumunii tak jak u nas

ZACHOWAJ ARTYKUŁ POLEĆ ZNAJOMYM

OBSERVATORIUM BOGUSLAVIANUM: Sterowanie z tylnego siedzenia, próba reformy sądownictwa, konflikt z Brukselą, zgrzyty na linii rząd-prezydent… Brzmi znajomo?

Liviu Dragnea

 

Rządząca w Rumunii centrolewica w ubiegłorocznych wyborach odniosła zdecydowane zwycięstwo i nadal cieszy się w sondażach stabilnym poparciem społecznym (PSD 39%, ALDE 10%), a przede wszystkim osiąga niezłe wyniki gospodarcze. Mimo to, stale i regularnie pogrąża się w kryzysach. Przekleństwem kraju, tak jak wielu innych,  jest korupcja na szczytach władzy, z której wynikają skandale, konflikty i napięcia. Aby ułatwić sobie życie rząd pospiesznie majsterkuje w przepisach prawa, co jednak nie bardzo mu wychodzi. Na początku roku miały miejsce największe protesty antyrządowe od 1989 roku, sprowokowane prymitywną próbą błyskawicznych zmian w ustawodawstwie antykorupcyjnym. Rząd natychmiast się z nich wtedy wycofał, ale zapowiedział kompleksową reformę wymiaru sprawiedliwości.

Władze próbują też wygrać na czasie, stale tasując zgraną talię kart. Od początku roku doszło w Rumunii do trzynastu zmian na stanowiskach w rządzie, w tym wymiany na stanowisku premiera, przeważnie w atmosferze skandali korupcyjnych. Inicjatorem przetasowań był najczęściej szef rządzącej Partii Socjaldemokratycznej (PSD) Liviu Dragnea, któremu prawo zakazuje zasiadania w rządzie ze względu na ciążący na nim wyrok. W 2016 roku został on skazany prawomocnym wyrokiem na dwa lata więzienia w zawieszeniu, w sprawie związanej z manipulacjami wyborczymi. W październiku br wymianę trzech członków rządu w związku z zarzutami korupcyjnymi wymusił na Dragnei premier Tudose, co wskazuje na rosnące napięcia wewnątrz PSD.

Obecnie do walki włączyl się OLAF, czyli Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych, który dostarczył dowodów na defraudację 21 mln euro ze środków UE  i zwrócił się do Komisji Europejskiej z wnioskiem o odzyskanie tej kwoty. Na tej podstawie wszczęto śledztwo przeciwko Liviu Dragnei, który jest nie tylko liderem partii rządzącej, ale i przewodniczącym Izby Deputowanych. W wyniku śledztwa 13 listopada rumuńska Krajowa Dyrekcja Antykorupcyjna (DNA), mająca kompetencje prokuratury, postawiła Dragnei zarzuty. Lider obozu rządowego został oskarżony m.in. o nadużycie stanowiska i udział w zorganizowanej grupie przestępczej, której celem było wyłudzanie funduszy unijnych i krajowych. Grozi mu odwieszenie kary nie tylko w związku z tymi oskarżeniami, ale także w toczącym się od ponad roku procesem, w którym oskarżony jest o nadużycie władzy.

Dragnea zdecydowanie odrzuca oskarżenia i twierdzi, nie bez racji, że jest obiektem nagonki politycznej. 17 listopada zarząd PSD zdecydowanie poparł swego przewodniczącego, wysuwając twierdzenie, że w Rumunii istnieje „równoległe państwo”, które pod pretekstem walki z korupcją dąży do przejęcia władzy. Taka reakcja PSD na zarzuty wobec lidera partii i zaostrzenie retoryki ugrupowania dowodzą silnej pozycji Liviu Dragnei. Zawdzięcza ją nie tylko wysokiemu poparciu społecznemu PSD, ale przede wszystkim konsekwentnemu eliminowaniu rywali i krytyków w partii. Nieliczni politycy socjaldemokracji, którzy w ostatnich dniach zdecydowali się na publiczną krytykę lidera, już opuścili PSD.

Po pojawieniu się zarzutów wobec Dragnei koalicja rządząca przyspieszyła prace nad szykowanymi od pół roku zmianami w ustawach dotyczących wymiaru sprawiedliwości, co zapewne doprowadzi do zaostrzenia sporu PSD z prezydentem i narazi Bukareszt na spór z Komisją Europejską. Sytuacja bardzo przypomina atmosferę, którą znamy już w Polsce. Przedmiotem sporu są bowiem trzy ustawy dotyczące statusu sędziów i prokuratorów oraz organizacji sądów i Najwyższej Rady Sądowniczej. Proponowane zmiany zakładają m.in. osłabienie roli prezydenta przy odwoływaniu szefa DNA i prokuratora generalnego na rzecz rozszerzenia kompetencji rządu. Prezydent, a także instytucje i środowiska sędziowskie oraz organizacje pozarządowe przekonują, że rządowe propozycje zagrażają niezawisłości sądów i ułatwią rządowi wywieranie nacisków na prokuraturę. Komisja Europejska w ostatnim raporcie w ramach mechanizmu monitorowania reformy wymiaru sprawiedliwości zarekomendowała rządowi poddanie przygotowywanych zmian w prawie pod opinię Komisji Weneckiej, ale Liviu Dragnea odrzucił tę sugestię.

Niewątpliwie walka na rumuńskiej scenie politycznej ma szanse zaostrzyć się wkrótce jeszcze bardziej. Dwa główne ugrupowania centroprawicowej opozycji zapowiedziały wniosek o wotum nieufności wobec rządu Mihaia Tudose (premiera z PSD), a centroprawicowy prezydent Klaus Iohannis (etniczny Niemiec zresztą, wybrany większością rumuńskich głosów!) dał do zrozumienia, że lider PSD Liviu Dragnea powinien ustąpić ze stanowiska przewodniczącego Izby Deputowanych.

Obóz rządowy umiejętnie rozdzielił cele swego kontrataku i gra retoryką, w której zarzuca służbom specjalnym i prokuraturze na czele z DNA wybiórcze ataki na polityków lewicy i działanie na korzyść prezydenta i opozycji. Jest to dla rządu trudny przeciwnik. DNA i służby specjalne są wprawdzie od lat dyskredytowane w przychylnych centrolewicy mediach, wciąż jednak cieszą się dużym zaufaniem społecznym. DNA doprowadziła bowiem do prawomocnego skazania kilkudziesięciu czołowych polityków ze wszystkich środowisk politycznych, chociaż jedynie w przypadku PSD oskarżenia sięgnęły urzędującego premiera, którym był wtedy Victor Ponta.

 

Obecnie prawdopodobne jest powtórzenie antyrządowych protestów społecznych, podobnych do tych z początku roku. Sytuacja jest więc rozwojowa, podobnie jak w Polsce, ale ponieważ siły obu stron wydają się wyrównane, wielkich zmian na scenie politycznej w najbliższym czasie bym się nie spodziewał. (BJ)

 

Premier Mihai Tudose

 

Prezydent Klaus Iohannis

 

KOMENTARZE

Brak komentarzy. Bądź pierwszy!

OSTATNIE POSTY

więcej

ARCHIWUM POSTÓW

PnWtŚrCzPtSoNd
    123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728293031